TA voor Schoolleiders

> Verbinden en veranderen binnen het schoolteam
TA voor Schoolleiders

Verbinden en veranderen binnen het schoolteam
In de TA voor Schoolleiders wordt gewerkt met de Transactionele Analyse (TA). De TA is een krachtige benadering om mensen zelfstandig te laten leren, denken en handelen. De TA leert mensen op een praktische manier inzien wat ze doen en waar hun keuzes vandaan komen. Hiermee krijgen ze grip op hun eigen handelen en mogelijke problemen. Een individu of team leert middels TA effectief om te gaan met veranderingen en voort te bouwen op succes.

Gecertificeerd voor Schoolleidersregister op professionaliseringsthema Persoonlijk Leiderschap

Wat kan ik ermee

Wat kunnen schoolleiders met Transactionele Analyse bereiken binnen de onderwijsorganisatie?

 

  • Inzicht in gezamenlijke waarden, pijnpunten en valkuilen van het team
  • Bewustzijn op posities van waaruit in het team wordt gecommuniceerd
  • Niet-functionele werkcultuur kunnen omzetten in verbindend fundament
  • Passief gedrag bij teamleden voorkomen, pro-activiteit kunnen stimuleren
  • Helder kunnen contracteren en afspraken maken met directie en team
  • Autonomie en eigenaarschap bij teamleden kunnen versterken
  • Contacten binnen de school laten uitgaan van acceptatie en respect
  • Drama en psychologisch spel binnen het team kunnen vermijden
  • Onuitgesproken gevoelens niet langer uit de weg hoeven gaan

TA binnen de onderwijsorganisatie

De TA kent een aantal belangrijke modellen en basisbegrippen, zoals onderlinge transacties, drama- en winnaarsdriehoek, psychologisch spel, script, strooks en drivers. Een belangrijk concept binnen de TA is het zogenaamde scriptmodel, dat zich richt op processen en zaken die niet direct zichtbaar zijn binnen een onderwijsorganisatie. Deze zogenaamde ‘onderstroom’ binnen een schoolorganisatie (het ‘scriptpatroon’ binnen de TA), werkt door in de school en wordt onbewust ervaren door individuen die daar werkzaam zijn.

Werken met het scriptmodel binnen onderwijsorganisaties geeft een helder inzicht in thema’s en culturele aspecten, die spelen bij ontwikkelingsprocessen binnen schoolteams. Ook het inzicht in minder functionele strategieën van personen en teams geeft ruimte om verandering te bewerkstelligen.

De Opleiding

Werken met Transactionele Analyse

De Transactionele Analyse (TA) geeft een inzichtelijk referentiekader om patronen in de persoonlijke ontwikkeling van mensen en de interactie tussen mensen te observeren en analyseren. Naast de organisatorische en groepscontext is de Transactionele Analyse ook geschikt als begeleidingsmethode binnen een op het individu gerichte context. Op verschillende scholen zijn inmiddels ook docententeams geoefend in het succesvol werken met TA in de klas.

Programma

De onderwerpen die in het ontwikkelingstraject aan bod komen zijn direct toe te passen in de onderwijsorganisatie. Het totale traject omvat vier blokken van twee dagen.

Blok 1

Transactionele Analyse
De kracht van het model
— inzicht in de basisprincipes en werkmethoden van de TA
Werken met contracten — over gemeenschappelijke waarden, acceptatie en respect

Blok 2

Persoonlijk script en Organisatiescript
De echo van het verleden
— over persoonlijke rollen, drijvende krachten en het verhaal van de organisatie

Blok 3

Verbinden en veranderen
Veranderingswensen tot werkelijkheid maken
— over sluimerende conflicten, onvoorwaardelijke insluiting en het pad van ontwikkeling

Blok 4

Leidinggeven aan samenwerken
Avontuurlijke reis, bestemming onbekend
— over veiligheid, invloed en samenwerking

Voor wie

Voor wie?

  • (adjunct) directeuren
  • schoolleiders
  • opleidingsmanagers
  • intern begeleiders
  • zorgcoördinatoren
  • decanen
  • docenten lerarenopleiding

Praktisch

Praktische informatie

De opleiding wordt in 4 blokken van 2 dagen gegeven. De werktijden zijn van 10:00 — 17:00 uur. Toekenning van plaatsen is op volgorde van inschrijving.

Toelatingsvoorwaarden

Om toegelaten te worden moeten deelnemers:

  • in het bezit zijn van een onderwijsbevoegdheid
  • tenminste 3 jaar ervaring hebben in het onderwijsveld
  • bereid zijn eigen persoonlijke thema’s en casuïstiek in te brengen

Financiering opleiding

Financiering kan veelal plaatsvinden vanuit de budgetten die aan scholen ter beschikking worden gesteld voor professionalisering van schoolleiders. Voor deze opleiding is in overleg met de werkgever mogelijk ook het normale nascholingsbudget beschikbaar.

Opleidingsduur en studiebelasting

Het totale aantal bijeenkomsten is 8 dagen (16 dagdelen). Daarnaast heeft elke deelnemer 3 intervisiebijeenkomsten (van elk 3 uur) tussen de opleidingsdagen in. In totaal zijn dit 57 contacturen. Naast de bijeenkomsten zullen de deelnemers zich moeten voorbereiden op de opleidingsdagen door het lezen van literatuur en het uitvoeren van tussentijdse opdrachten en zelfevaluaties (8 x 4 uur) en het voorbereiden van hun individuele eindopdracht (24 uur). In totaal zijn dit 56 uur voor voorbereiding en zelfstudie. De totale studiebelasting komt daarmee op 113 uur.

Evaluatie- en certificering

Gedurende de opleidingsdagen zullen de deelnemers worden getoetst op hun ontwikkelde vaardigheden en inzichten in de Transactionele Analyse en de toepassing in schoolorganisaties. Indien 100% van de bijeenkomsten is bijgewoond en de deelnemers een positief oordeel hebben gekregen op de theoretische kennis, de ingebrachte casuïstiek en bijdrage aan hun persoonlijke ontwikkelingsproces, dan zal de deelnemer het certificaat TA voor Schoolleiders ontvangen.

Trainingslocaties

Opleidingslocaties in Leiden en Zwolle.

Ervaringen

  • Myrna van Oosterhout

    Ik heb zoveel geleerd in die 4 blokken, dat ik dat onmogelijk in 5 tot 10 regels kan samenvatten, maar ik zal een paar punten uitlichten.

    Door de TA heb ik veel inzicht gekregen in mijn persoonlijk script. Ik snap nu veel beter waarom ik bepaalde dingen doe of zeg en herken mijn eigen valkuilen. Het lukt me steeds vaker om er niet in te vallen, maar een andere weg te kiezen.

    Ik heb geleerd dat ik veel beter in balans ben als ik kan kiezen.
    Vroeger dacht ik regelmatig dat ik ‘geen keus’ had. Nu weet ik dat ik altijd een keus heb, ook al staan een of meerdere van de opties mij niet aan. Dan weet ik meteen dat ik daarmee mijn keus al gemaakt heb en daardoor kan ik mijn keus ook makkelijker accepteren.
    Voorheen wilde ik liever niet kiezen, ik wilde gewoon alles. De TA heeft mij geleerd: ‘kiezen is verliezen’. Doordat ik iets kies, kies ik iets anders niet. Ik heb geleerd dat het me veel rust geeft om juist wél te kiezen en mijn verlies te nemen.

    De TA gaat uit van het principe: ‘Ik ben OK en jij bent OK‘. Tijdens de opleiding kwam ik erachter dat ik mezelf en anderen onbewust vaak ‘niet OK’ vond. Daardoor zocht ik vaak de oorzaak bij de ander en kon mezelf verliezen in mijn overtuigingen. Ik heb geleerd om de dingen vanuit een andere kant te bekijken en milder te zijn voor mezelf. Ik hoef niet perfect te zijn, ik ben OK zoals ik ben!

    Op persoonlijk vlak heb ik geleerd om mijn behoeftes beter duidelijk te maken. Ik spreek ze uit en verwoord ook wat het met me doet, hoe ik me voel. Ik heb gemerkt dat ik daarmee vaak een hele andere, meestal positievere, reactie krijg van de ander dan voorheen. Dit geeft mij veel meer rust. Ik eindig zelden meer in een zinloze discussie, alleen maar door duidelijk aan te geven wat ik voel en waar ik behoefte aan heb. Nu krijg ik begrip i.p.v. een over-en-weer van verwijten.

    Voorheen reageerde ik vaak te snel wanneer er iets negatiefs gezegd werd. Ik reageerde dan steevast vanuit mijn innerlijke kind. Dankzij de TA ben ik me er nu veel vaker bewust van in welke ‘rol’ ik zit. Ik voel meestal op tijd aan wanneer ik op het punt sta om een reactie vanuit de ‘kind rol’ te geven en kan dan even de tijd nemen om mijn gedachten op een rij te zetten. Het lukt me steeds vaker om in dergelijke situaties te reageren vanuit de ‘volwassene’.

    In de klas heb ik vooral veel aan de ‘schakelbak methode’. Leerlingen komen regelmatig boos of overstuur uit een pauze binnen. Met behulp van de ‘schakelbak methode’ kan ik een vruchteloze discussie voorkomen en kom ik er meestal vrij snel achter wat er werkelijk speelt. De leerlingen voelen dat ze echt gezien en gehoord worden en zijn veel sneller weer rustig. De les kan weer door!

    Binnen een school kom je vaak psychologisch spel tegen. Sinds de TA opleiding herken ik dit en kan ik er vrij makkelijk zelf uitblijven.
    Ook raakte ik makkelijk verstrikt in de ‘dramadriehoek’. Dankzij de TA opleiding herken ik nu snel wie in welke rol zit en daardoor lukt het me vaak om anders te reageren. Daarmee kan ik de ‘dramadriehoek’ ombuigen naar de ‘winnaarsdriehoek’.

    Dankzij de TA heb ik meer rust, zowel in mijn eigen hoofd als binnen mijn omgeving. Ik heb geleerd om de mensen in mijn omgeving beter te zien en te begrijpen. Het belangrijkste wat voor mij echt het verschil heeft gemaakt, is dat ik nu beter in contact sta met mijn gevoelens en echt contact maak met mijn omgeving. Dan voel ik echt dat ik leef!

  • Titia Kuipers
    Wat de opleiding mij vooral heeft gebracht, is het inzicht hoe een leven beïnvloed kan worden door opvoeding en het handelen in je verdere leven.
    Voor mij best wel indrukwekkend!
    Verder nog beter kijken naar mensen en het waarom van het handelen.
    Daarnaast bewust wording van mijn eigen scripts!